Taaldingetje

Ik heb dit jaar een scheurkalender gekocht van Onze Taal. Daar vindt een mens best wat weetjes al krijg je er de groenten niet mee in je soep, de badkamer gekuist noch kasten afgestoft. Interessant is het wel! 

Zo kwam het dat ik weet dat Aagje van de uitdrukking ‘nieuwsgierig aagje’ (zonder hoofdletter) uit een verhaal komt dat in 1655 werd geschreven en zich in Enkhuizen afspeelde. Aagje was heel nieuwsgierig en ging met een schipper mee naar Antwerpen. Daar raakte ze door haar nieuwsgierigheid in allerlei problemen.

Ook dat de letter q vroeger veel frequenter  gebruikt werd. Tot iemand het quatsch vond en in veel woorden de q(u) werd vervangen door k(w).

Kwantum, kwaliteit, … Kweetnie wat ik ervan denken zal.

De januskop heeft ook zijdelings iets met januari te maken. Januari is volgens sommige bronnen afgeleid van de Romeinse god Janus. God van deuren en andere doorgangen en god van het begin en het einde. Daardoor werd hij voorgesteld met twee gezichten; het ene kijkt vooruit, het andere achteruit. Twee gezichten, onbetrouwbaar en daar is de januskop.
Ander mooi weetje in verband met januari is het woord jeans. Volgens sommige bronnen is januari afgeleid van de Italiaanse stad Genua, waar stevig katoenen weefsel werd gemaakt dat (in het Frans) Gênes werd genoemd (de naam voor Genua). Het verbasterde enkele keren zowel in het Frans als het Engels en werd uiteindelijk jeans.

Het blaadje van gisteren gaat over Xantippe. Dat laat ik u zelf lezen.

Ewoud Sanders zorgde voor deze bijdrage aan de Taalkalender

Bron gehele bericht: scheurkalender Onze Taal 2026.

Even achteraan een nieuwtje gooien. Eergisteravond ontving ik een mail van een diaken van een parochie in Brugge. Ze willen mijn Lapjeskat opnemen in het parochieblad aldaar in het teken van gedichtendag 2026. En of ze het mogen publiceren mét naam en bron (Woordentij die voor de warmste week gedichten van onzichtbare zieken verzamelde). Raad eens wat ik antwoordde?
Kan ik digitaal dat parochieblad lezen?

AMK

Que sera?

De niet gehaalde Hebban uitdaging van vorig jaar deert me niet. De boeken die ik las, heb ik met goesting gelezen.

Intussen komt de energie met beetjes en vlagen terug. Meneerke Griep heeft me geniepig wat afgepakt! Overmoedig of niet, besloot ik toch om een nieuwe lees-uitdaging aan te gaan. Ik heb nu vier boeken op dat plankje staan. Er komen er nog bij want in totaal, zo daag ik mezelf uit, zouden het twintig boeken worden.

De eerste is gehaald! Ik las het boek ‘Hera’ van Jennifer Saint. Nu ja, ik las er vooral vorige jaar in, ik heb het nu uitgelezen.

Van Saint las ik ook al Ariadne en Atalanta; de eerste vond ik de beste. Hera was wat moeilijker te volgen. Het bestrijkt nogal wat jaren, eeuwen waardoor het een beetje aan de oppervlakte blijft hangen. Toch zitten er naar mijn gevoel wel wat ladingen in. De voorstelling van Zeus is een meedogenloze narcist en machtsmisbruiker. Waar zien we dat nog? Het mooiste vond ik wel dat Hera pas innerlijke vrede en rust ervaarde toen ze afdaalde van de Olympus, alle controle en macht overboord gooide en zich ergens tussen de stervelingen bevond.

Ik geef u de link naar dit boek op Hebban. Daar heb ik niet zelf een recensie neergezet. Bij interesse vindt u daar een beschrijving en andere recensies: HERA.  

Voornemens zijn vogels voor de kat geworden. Die maak ik dus niet meer. Van mijn plannen hoort u waarschijnlijk wel wanneer ze in uitvoering zijn of al uitgevoerd.

Que sera, sera.

AMK

Vijgen na Kerstmis

Ge kent dat wel, uw eigen jaaroverzicht. Zal ik het via het alfabet schrijven, zoals ik in een blog las? Of via foto’s zoals ik in een andere blog zag? Nog iets anders? Dat dacht ik zo tussen Kerst en Nieuwjaar samen te vatten.

Toen kwam meneerke Griep op bezoek, zelfs een tweede keer. Hij bleef hangen. Hij pestte en tartte me. Alleen kan meneerke Griep geen warmte verdragen en daar had dit vege lijf een oplossing voor: koorts en ferm optreden: uitzweten! Voilà, die is nu echt weg.

Over de aangelegenheden op wereldvlak en hun ego-leiders heb ik één vraag: ECHT?

Verder ben ik de enkeling die in 2025 wat stilstond. Het bleek wel nodig te zijn. Toch, zonder eureka of aha, is er iets dat me graag overspoelt: ONDERWEG zijn. Zo zijn er nog wel mensen die ik ken, ieder op zijn/haar eigen manier.

Onderweg heb je zo weinig nodig, af en toe uitrusten, wat eten en drinken et voilà! De ballast overboord en plaats voor een zeemeeuw, een koffietje, familiefeestje, een geboorte of twee (van in totaal drie kindjes)…

Ik was aan zee. Ik was in Oostende. Ik was bij familie, bij vrienden. Ik was in Hasselt, in Nijmegen. Ik was ook hier, waar ik vooral veel opruimde.

Vader bezoek ik ook nog elke week (behalve vorige week, wegens meneerke G.).

Schrijven vond ik wel afzonderlijk. Daar zit ik in een wereld die niemand anders wat aangaat. Tot ik het toelaat en post, al hier of daar. Overigens staat de Lapjeskat weer open.

De leesuitdaging is niet gehaald. Ik treur er niet om. Lezen is een andere afzonderlijke manier om even in plaatsen te zijn, waar je anders niet komt.

Hoogtepunt noch dieptepunt. Wat ik wel speciaal vond, was het bezoek aan het huis waar ik in mijn prilste kinderjaren opgroeide. Dat stond te koop. Ik vroeg een bezoek aan en kreeg een rondleiding, ook in vogelvlucht door de eerste negen jaren van mijn leven. Daar schreef ik iets over, waarmee ik mijn laatste blog afsluit. Als een afscheid van een leven dat niet meer is, aanvaarding van wat wel is, en op die kracht weer vooruit. Zie onderaan.

Veel bestaan en laten bestaan, dat lijkt me een hele opgave om een jaar mee te vullen. 

AMK

Huis opnieuw te koop 

Onze geuren definitief weg
verhard in de aangepaste tuin

Gekrompen kamers
Ikzelf al lang gegroeid

De living vol leven
de eetkamer vol eters
de keuken met zicht op
het tuingebeuren, veel gras
de schommel, de zandbak en wij
het hart van ons gezin daar beneden

De vele volle slaapkamers
de badkamer met een balkonnetje
moeder in een warm bad en wat rust
vader met een scheerkwast en een plakker
nog even, nog even dan is de bende wakker

Een vaag beeld van grote broers
op een zolderkamer in een stapelbed
een zus tussen kind en bakvis en al zo wijs
het grote bureau, de vijfcijfer-telefoon met snoer
een losse revue van een pop of twee in eigen paleis
de grote zus die al een lief had en mijn kleine slimme broer

Herinneringen zwaaien naar mij
Waar bleef je zolang?

Ik zwaai terug
naar het vijfde kind
naar dat derde meisje
naar de buren die nu gluren
en deze die niets meer moeten
naar de kiezels van het zijpaadje
waarop mijn knie ooit hevig bloedde

Ik zwaai
naar toen
het onverharde
het toen moderne
alles wat niet meer is
Ik zwaai nog één keer
naar de geuren van weleer

AMK

Op dit paadje bloedde mijn knie en smolt mijn vers zomerijsje.

2025 bijna weggeblazen

Net uit de koorts-lappen gewrongen, begeef ik me naar de mails die ik on hold heb gezet. Zo richtte ik me op de antwoorden van organisaties van schrijfwedstrijden waaraan ik in 2025 meedeed:

De tweejaarlijkse Poëziewedstrijd van de stad Oostende.
Ik ben niet bij de gegadigden,  de eerste tien. Die worden vooraf aan de proclamatie verwittigd. Kwestie van de winnaars voor te bereiden en alvast te interviewen. Dat is althans wat ik me herinner van een eerdere proclamatie. Daar was ik ook niet bij de tien eersten, maar was wel bloednerveus…
Wel kreeg ik een uitnodiging om in januari naar de proclamatie te gaan en ik heb die dag alvast vrijgehouden. Vandaar dat ik mijn gedicht hier nog niet neerzet.

Verder deed ik mee aan een wedstrijd van Limnisa (in Griekenland) afgelopen januari. Dat verhaal schrijven was heel fijn. Ik wil het nog eens goed doorlezen en aanpassingen aanbrengen. Het gaat over een Gr… ik ga het nog niet vertellen, al krijg ik – hopelijk constructieve – ideeën bij het lezen van het boek Hera, van Jennifer Saint, om eraan verder te werken. Als ik in januari al bij de winnaars geweest was, wist u het natuurlijk al.

Er zijn nog enkele wedstrijden waaraan ik deelnam. Nu ik er op terugkijk, zijn mijn schrijfsel soms nogal zwaar. Althans, ik denk dat het bij bepaalde mensen als zwaar kan overkomen. Toch vind ik dat iets benoemen, al dan niet in poëtische poging, vooraf gaat aan een positieve draai geven. Misschien mis ik dat vooraf benoemen soms zelfs . Niets is zwart-wit. Zoals dapper zijn bij ziekte noch zielig of plots ‘the wake-up’ call hebben. Ik had het in elk geval geen van allen.
Dat vind je terug in een gedicht dat ik wél zal neerzetten. Een dat ik ook schreef in het kader van de Warmste Week nl. Mystiek ziek. U kent intussen wel allen het thema van dit jaar. Ik kan dit initiatief toejuichen, voor elk thema al blijf ik het jammer vinden dat het zo hard nodig is, terwijl er in arrogante fierheid in het journaal verteld wordt, hoeveel wapens er weer onze normale rechten opsouperen. Dát wringt bij mij.  

Lava in een gesloten vulkaan 

Al jaren in een ander kader van
vermoeiend goede bedoelingen
zelf zwijg ik, ‘k ben al moe genoeg

Andermans ongemak
wie leeft nu met wie mee?
monddood glimlachen

Dertien-in-een-dozijn clichés
en wonderbaarlijk nog meer
‘die van de die heeft dat ook’

Pseudosociaal soms zielig
en toch zo voorbeeldig op
verzwegen verzoek sterk dapper

Zwijgen bij ‘ge ziet er goed uit’
en tussen andere woorden door
zoals ‘da’s toch goed?’ eenzaam

Mezelf maar gij ziet dat niet in
verlaten schaduw waar ik glimlach
als een actrice, zonder roem

Opgesloten lava.

Verder deed ik ook mee aan een bundel met mijn nog niet beroemde lapjeskat. Ik laat dat gedicht nog even op privé staan op Azertyfactor. Na de Warmste Week 2025 heropen ik het. Inmiddels heb ik mijn bundel.

Deze bundel: Dichtregels voor onzichtbare zieken is er intussen. Ik zou het eerder gemeld hebben, doch omwille van de plakkende koortslappen bleef het ergens in de mailbox onder de label ‘te doen’ hangen.
U kan hem nog altijd kopen: https://woordentij.weebly.com/ . Eerst op de link klikken en dan even naar beneden scrollen.

Een beetje verbolgenheid heb ik in de kiem kunnen smoren na het lezen van mijn gedicht dat begon met een overbodig woord, dat ik niet zelf neerzette. De organisatie heeft zich verontschuldigd bij mij. Wie de fout wil vinden, zal wel het boek moeten kopen.

Ik vond nog een tweetal gedichten die ik nergens instuurde. Nog niet.
Een zes-woorden-verhaal dat ik instuurde voor het Grote Dictee, wil ik u niet onthouden:

Alleen Roodkapje had een grote mond.

Ik was niet bij de gegadigden, die dan een gratis uitnodiging kregen om ineens aan de finale deel te nemen. Hoe zou dat nu komen? 😊

Aan allen een vrolijke fijne zachte lichtrijke Kerst gewenst en een 2026 vol realiseringen of het verderzetten ervan.

Foto genomen in het Duinenkerkje in Mariakerke/Oostende nog voor de koortslappen


AMK

Chocomondje

Op deze dag, de Universele dag van het kind of Internationale dag van de rechten van het kind vraag ik me enkele dingen alerter af.

Waarom, wereld van mensen, zo vraag ik u is het zo moeilijk om een kind te laten groeien en hun stem te zijn waar zij zich (nog) niet kunnen uitspreken over hun universele rechten?
Voor alle kinderen  dus!

Waarom, wereld van leiders, zo vraag ik u, is het lastiger om zo’n droom te koesteren en na te jagen in plaats van de morbide macht van wapenbezit? Of van klassenverschil?
Voor alle kinderen dus!

Waarom, wereld van mensen waar ik ook bij ben, zien we vaak niet meer wat we vergeten zijn, in elke blik, elk woord, elk gezicht, elke beweging van elk kind? Hebben we het verstopt? Durven we het niet (meer) zien?
Bij alle kinderen dus!

Waarom, grote wereld, is het zo moeilijk om élk kind een chocomondje te gunnen?

AMK

Foto bovenaan: Freepik.nl: Kinderdag20November

Brief aan Aarde

Op Azertyfactor staan twee nieuwe novemberverzen. Eentje naar de vraag van deze week om een brief te schrijven en de andere een soort vers die me hopelijk naar de tijd van het jaar brengt, het ritme althans. Die schreef ik ook neer in vorig blogbericht.

Die ene novembervers is een Brief aan Aarde. Ziehier de link naar Azertyfactor:

Brief*aan*Aarde

Al zal je over ons (niet) handelen en hoe Aarde reageert boeken vol kunnen schrijven. Zo af en toe borrelt er er iets op en dat stuk probeer ik dan vorm te geven.

Ik loop graag langs het paadje heen waar de droge blaadjes kraken en de natte me wakker maken (om niet uit te glijden… )

AMK

foto bovenaan: sorry, ik weet niet meer van wie. Ik scrol te veel en kwam hem daar ergens tegen.

Onderweg naar toen

De #Novemberverzen2025 opdracht van deze week op Azertyfactor is een brief schrijven. Ik schreef er alvast een aan iemand uit een heel ver verleden…

HIER schreef ik al eens over hem.

Een reis naar toen, even geleden, waaraan ik nu denk, doet me deze brief schrijven. Korrel zout mag. Oplettendheid ook.

Dag jongen wiens naam ik vergat, 

Ik schreef al over jou,
nu richt ik me tot jou,
Zouden we elkaar nog herkennen?
Niet in fysiek voorkomen, natuurlijk.
Zouden we elkaar herkennen in uitstraling?

Hoe was het voor jou om verder te groeien?
Kon je de pesterijen nog aan? Kon je er aan ontkomen?
Kon je je ervan afzonderen en erbovenuit stijgen?
Weet je wat ik me nog herinner toen we ademloos aan die muur stonden?

We hielden elkaars hand vast!

Als troost tegen wantrouwen, angst, teruggetrokkenheid, grijze muis zijn?

Ik wil je iets vertellen.
We vielen op, we waren niet grijs, we gaven niet toe.
Ze zagen ons, ze wisten niet hoe met ons, kleurrijke enkelingen, om te gaan.
We waren niet grijs, ze zouden nooit grijze muizen aankijken, laat staan de moeite nemen om hen te pesten.

We waren geen nietsnutten. Ze zagen ons wél.
En zij waren banger dan wij van hen. Grote monden die lege woorden roepen.

Dát, jongen wiens naam ik vergat, zat in die handdruk. Nu weet ik het weer.
Zou ik dat zien als ik je nu zou tegenkomen? Hoe oud we ook zullen worden?
achter die muur

AMK

Komkommer kwamkwammer

De dingen des levens ook als er geen komkommers zijn 😉 

Duolingo

Al ben ik niet echt fan van deze app, ik onderhoud wel wat ik nog weet van Grieks en kom stilaan (heel traag) in de Arabische klanken. Nog niet echt woorden op enkele namen na. De taal zelf blijft wel boeiend.

Bij het Grieks moet ik me vooral goed concentreren. Het doet wel deugd om te ontdekken dat ik toch nog wel wat ken. Al zal het er in een gewone conversatie heel traag aan toe gaan. Ik merk het ook als ik schrijf naar mensen in het Grieks, hoe vaak ik naar woorden zoek.

Lezen en de challenge op Hebban

Nog zes boeken te gaan. Ik ben een beetje ongedurig om lang te lezen, voel mee met het weer en daar geef ik me dan aan over. Het weer van het seizoen in dat seizoen is de normaalste zaak van de Aarde. Wanneer ik uitgeregend ben ga ik weer lezen:
Het laatste boek dat ik las is ‘Mist over het strand’ van Aline Sax. Ik schreef iets kort op Hebban: Mist*over*het*strand  

Schrijven

Nog twee deelnames aan wedstrijden te gaan waarvan de deadline nog in de toekomst ligt. Status: zandlopergewijs.
Andere schrijfplannen: nog in een luchtkasteel zonder parachute.
Een oogwenk uit een gedicht in wording:

...
Herinneringen zwaaien naar mij
Waar bleef je zolang?

Ik zwaai terug
...

Ten slotte: de te-doen lijst

Deze lijst is echt heel lang
langer dan tien rollen behang
Langer dan mijn arm
mijn brein is al zo warm
Het springt van hot naar her
en ergens heel héél erg ver
Gom ik  schaaf ik  en kort in
wat dan niet weg is  is nog gezien

AMK
(ps. ik vond het gekozen ontbreekwoord van vorige week nogal zeurderig)

Lezen, schrijven en taal

ECHT???

Lezen

De lees-challenge van Hebban vrees ik niet te halen. Ik had deze zomer geen voeling met lezen, met boeken, geen: in dat hoekje met een boekje. Al ben ik het nu een beetje aan het inhalen. Non-fictie heeft voor even plaats gemaakt voor fictie. De gebeurtenissen in de wereld en eigen land met de daarbij talrijk groeiende onzekerheden hebben me te veel overspoeld.

De bibliotheek is vijf boeken en twee films lichter. Films zijn ook verhalen, soms van boeken die ik toch niet gelezen krijg. Al is niet elke film gebaseerd op een boek.

Toch één boek dat ik kocht, een aanvulling op mijn pas gestarte collectie van deze auteur, namelijk van AlineSax, het boek ‘Negentien Negentien’. Ik schreef al over haar na het lezen van Wat*ons*nog*rest. Toch nog een beetje non-fictie in de fictie.

Schrijven

Er is een wedstrijd waarbij mijn gedicht alvast in de bundel wordt opgenomen. Ik haalde het uit mijn blog voor de ‘wedstrijd’ en paste nog wat aan. Wordt vervolgd, ergens tijdens de Warmste Week.
Over die Warmste Week en schrijven; ik ben nog aan een ander gedicht bezig voor een andere wedstrijd. Bij zwaar contentement ga ik dat ook insturen.
Ook enkele andere wedstrijden kregen iets van mij cadeau, afwachten wat het wordt. Oostende is daar bij. Een mens mag hopen al maakt het hem (of haar) niet vrij.
De wedstrijd van Limnisa, een verhaal dat ik begin dit jaar instuurde, haalde ik niet. Dat verhaal houd ik terzijde. Wie weet….

Er is een ander gedicht dat ik schreef, waarvan ik voel dat het nog treffender kan, dat ik wil gebruiken voor een (bijna) perfecte gelegenheid. Schaven en schuren, polijsten en be-vúren. Nog onder voorbehoud.
Andere uitdagingen die ik meestal op Azertyfactor vind, houden me aan het schrijven.

Wordt vervolgd? Van eigens. Zolang we leven, kunnen we streven. 

Taal

Doorheen al mijn triggers van ukelele, dansen, vrijwilligerswerk en tal van andere dingen waarin ik me soms gewoon smijt en vaak ook weer uit gekieperd word, zijn er blijvers zoals zin hebben in taal!
Momenteel ben ik via DuoLingo met Arabisch begonnen. Mijn hersens worden weer wakker! Ik ben nog aan het allereerste begin; tekens met geluiden combineren.
Als één van de zovelen die daar een taal probeert te leren, doe ik er ineens Grieks bij. Daar is mijn niveau wel hoger. Oef!

De reden dat ik dat daar doe, is natuurlijk het hoge inschrijvingsgeld in de CVO’s vanaf dit schooljaar. Ook voor diegenen die op een, vaak heel nodige, korting konden rekenen. Ik heb de voorwaarden op de site van de Vlaamse Gemeenschap enkele keren gelezen om te vinden waar ik onder val. Grieks, Arabisch en andere talen, behalve NT2, vallen onder de cursussen die € 4 per lestijd tellen. Het zijn net dié cursussen die geen korting meer krijgen. Tel maar uit voor 80 of 120 lestijden in een schooljaar. Ook andere hobby’s en culturele bezigheden worden steeds duurder. Ik bekeek het even op de site van een muziekschool. Als ik het goed begrijp, heb ik daar net zo min recht op een korting. Dat is dit jaar niet aan de orde, ik tokkel nog vaak genoeg om de snaren in conditie te houden 😉

Maar …  

Misschien moeten we nog eens in herinnering brengen wat het thema van de Warmste Week van vorig jaar was? En hoeveel mensen zijn er nu minder eenzaam? Het brengt me weer dilemmatisch op de bewondering voor de vrijwilligers én de afkeer van de nood aan zulke acties.

Oeps, dit blogbericht – zo hield ik mezelf voor toen ik eraan begon – zou geen klaaglied worden.  

Een uitsmijter van een commerciële zender: een vertaling van een serie waarvan ik nu ook de boekenreeks op mijn lijstje heb staan. Kan de ondertiteling ook uit? Al vond ik op onze ‘taalstrenge’ publieke zender ook al formaten!

Het enige dat ik hier bedenken kan: ECHT???

ps. nu maar hopen dat ik zelf geen kemels de wereld in heb gestuurd…